Yazı, Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi mezunu olan Yusuf Dülger’in öğrencilik yıllarından itibaren yaşadığı hatıraları ve ülkenin dini-eğitim politikalarına dair eleştirilerini aktarmaktadır. Yazar, 1970’li yıllarda fakültedeki bazı öğrencilerin belirli cemaatlerin yönlendirmesiyle hareket ettiğini, hatta ilahiyat profesörlerine bile ideolojik önyargılarla yaklaşıldığını belirtmektedir. Mezuniyet sonrasında ve ilerleyen yıllarda kurulan sosyal medya gruplarında dahi fikir özgürlüğünün engellendiğini, dogmatik yaklaşımların baskın olduğunu ifade etmektedir. Ayrıca yazar, okulların imam hatip liselerine dönüştürülmesini, milli değerlerin hafife alınmasını ve felsefe derslerinin kaldırılmasını toplumun geleceği açısından tehlikeli bulmaktadır. Son olarak, Türkiye’nin iç cephesini güçlendirmesi gerektiğini savunarak, aydınlanma ve milli kimliğe sahip çıkılması çağrısında bulunmaktadır.
Yıl 1971. Ankara İlahiyat Fakültesi’ne kaydımı yaptırırken 3 gençten biri: “Kardeşim biz de burada okuyoruz. Kalacak yerin yoksa yurdumuz var, kalabilirsin” dedi. Ankara’yı bilmiyordum, akşam yakındı, olur dedim gittik. Biraz sohbetten sonra, “Yorgunsan yat” dediler. Ranzaların birinde uyumak üzere iken biri diğerine, “Yarın ilk dersinize kim gelecek” diye sordu. Cevap: “Kâfir gelecek.”
Bu hocanın Batı’dan sözleşmeli getirilmiş birisi olduğunu sanarak doğruldum; adı ne, hangi derse geliyor diye sordum. Birisi, “Hüseyin Atay, kelam dersine giriyor” dedi. Kafam karıştı, hocanın adı Türk, ders kelam, nasıl olur deyince: “O bizim kâfirlerden. Dersinize girince ne olduğunu anlarsın” diye cevap verdi.
Sabah tek başıma fakülteye gittim. Hizmetlilerden birisine, Hüseyin Atay buradan geçerken bana gösterir misin dedim. Bir süre sonra hizmetli, yürüyüp gelen birisini gösterdi. Hüseyin Atay’ı takip ettim. Hoca üçüncü sınıfların salonuna girerken ben de arkasından girdim, dersini dinledim. Ders bitince sınıfımı buldum. Sonradan öğrendim ki, yurttaki arkadaşlar bir cemaatin mensuplarıymış.
Yıl 1972. Felsefe hocamız Prof. Hamdi Ragıp Atademir ders anlatırken arkadaşımızdan birisi hocaya: “Namaz kılmıyorsunuz ki pantolonunuz hep ütülü, arkası kıvrık değil. Ben sizin söylediklerinizi kabul etmiyorum” dedi. Hoca nazikçe bir cevap verdi ama dersin tadı kaçtı. Bu arkadaş da bir dini ekolün müridiydi. Bu ekol güzel giyinmeyi, felsefe yapmayı sevmezdi.
Yıl 1973. Cumartesi günleri bir grubun Maltepe’de düzenlediği toplantılarına katılıyordum. Katılımcılar ilahiyat, konuşmacı ODTÜ öğrencisiydi. Grubun kurucusunu tanımıyordum, İstanbul’da yaşayan bir hukukçuymuş. Konuşmacımız bir defasında: “… abi halife. İslam’a göre halifeye uymak şart” dedi. İtiraz eden olmadı. Ben, böyle şey olmaz dedim, gerekçelerimi sıraladım. Konuşmacımız bozuldu, “Ahengi bozma” dedi. Sohbet bitince, beni bir daha beklemeyin dedim, oradan ayrıldım.
Yıl 1975. İçimizdeki siyasal İslamcı arkadaşlar, “Biz başkalarıyla ortak albüm çıkartmayız” dediler; bu yüzden o yıl mezuniyet albümü çıkarılamadı.
Yıl 2026’nın ikinci yarısı. Dönem arkadaşlarımızdan birisi bir sosyal medya grubu oluşturmayı düşünmüş. Bir gün bilmediğim bir telefondan arandım. Alo dedim. “Adım şu, ilahiyat fakültesini beraber bitirdik. Grup kuruyorum, sizi de ekleyeyim mi” dedi. Ekle dedim. Grup oluştuktan sonra arkadaşlarımızın bir bölümü, “Cumanız mübarek olsun”, birkaçı da kısa ama düşünsel sözler paylaşmaya başladı. Yöneticimiz, “Kurallara uyalım” diyerek düşünsel paylaşımları siliyor, avam kültürüne dokunmuyordu. Duramadım, “Düşünmekten korkmayalım, özgür davranalım” esaslı bir paylaşımda bulundum. Kurucumuz bunu da sildi, grubun hesabını kapattı.
Anlattıklarımdan şu sonuçlar çıkıyor:
1- Ankara İlahiyat Fakültesi’ne gönderilen gençlerin bir bölümü gerçek din bilgini olsunlar diye değil, eleman olsunlar diye gönderilmişler. Bu yol zararlıdır, bir an önce kapatılmalıdır.
2- Eskiden Türkiye’nin birçok eğitim-öğretim kurumunda felsefe grubu dersleri zorunluydu. Şimdi kaldırıldı yahut seçmeli oldu. Düşünce ve toplum hayatımızın sağlıklı olması için bu dersler zorunlu olmalıdırlar.
3- Türkiye’de millî değerlerimize düşman kişiler var. Bunların çoğu din eğitimi veren kurumlardan çıkıyor. İlahiyatı bitirdikten sonra bir imam hatipte görev yaparken, “İstiklal Marşı ve bayrak karşısında esas duruşta bulunmak puta tapmak gibidir, günahtır” diyerek törenlere katılmayan bir öğrenci hareketiyle karşılaşmıştım. Onlardan bazısı okuldan uzaklaştırılmıştı. Onların bazısı bugün önemli bakanlıklarda “Bakan Yardımcısı” oldu. Biz bu yanlışlıkları düzeltmezsek bugünleri bile ararız.
4- Yaratan: “Dillerinizin ve renklerinizin ayrı oluşu benim varlığımın belirtisidir. Ben sizi milletler halinde yarattım, kimliğinizi koruyun” diyor ama içimizdeki milliyetsiz dinciler ve kriptolar: “Arapça kutsaldır. Türkçe yetersizdir. Türk’üm demek ırkçılıktır. Irkçılık günahtır” diyerek bizi parçalayıp kurutuyorlar. Dört yıl önce Balkanlardaki bir TİKA’da Türkçe konuşabilen birisini bulamamıştım. Daha yeni, Türkiye’de Maarif Vakfı kendini Arapça tablolarla tanıttı.
5- Konya’da, çevresinde yeterince imam hatip okulu olmasına rağmen Karma ve On Dokuz Mayıs ortaokulları İmam Hatip’e dönüştürüldü. Mareşal Mustafa Kemal Ortaokulu’nun yarısı Hamidiye (?) Ortaokulu yapıldı. Ortaokul ve lise öğrencilerimiz bina yetersizliği nedeniyle çiftli öğrenimin zorluklarını yaşıyorlar. İmam hatiplere giden öğrenciler ve aileleri insan ve Müslüman da diğer okullara giden öğrencilerimiz ve aileleri insan ve Müslüman değiller mi?
6- Bugün Türk milleti, Türk kültürü ve Türkiye Cumhuriyeti her zamankinden daha derin yaralar alıyor, İslamiyet daha çok tahrif ediliyor. Sıkıntımız çoğalıyor. Bu sıkıntıdan aydınlanarak, iç cepheyi sağlamlaştırarak kurtulacağız.
