Bu yazı, Türkiye’deki demokratik kurumların zayıflamasını ve hukukun üstünlüğünün sarsılmasını eleştirel bir perspektifle ele almaktadır. Yazara göre, seçim usulsüzlükleri ve yargı mekanizmalarının siyasallaşması toplumda derin bir ahlaki çöküşe ve kuralsızlığa yol açmıştır. Gücün tek elde toplanmasıyla birlikte fren ve denge mekanizmalarının yok edildiği, liyakatin yerini ise olumsuz bir seçilimin aldığı savunulmaktadır. Toplumsal gündemin suni tartışmalarla meşgul edilerek asıl yolsuzlukların ve sistematik hataların üzerinin örtüldüğü vurgulanmaktadır. Nihayetinde yazar, denetlenemeyen iktidar pratiklerinin ülkeyi bir güvensizlik sarmalına ve toplumsal bir çözülmeye sürüklediği uyarısında bulunmaktadır.
Memlekette epeyce zamandır negatif seleksiyon çalışıyor. İyiye yer yok. Doğruyu gördüğü yerde yere yatıran bir toplum hâline gelmemize ramak kaldı. Bu kadar bozulmayız desek de olanı göreceğiz. Elbette iyilerimiz çok. Gel gör ki iyiliğe alan bırakmıyoruz. İyiliği, bile isteye karartan bir mekanizma göz göre göre bin türlü ayak bağı döşüyor.
Kötülüğe batanlar kendilerini gizleyerek zaman kazanmak için alan karartırlar. Olanların özü bu. Işığı hep ötekine çevirir, sütre gerisinde avlanmaya devam ederler. Avcılığın bu türü toplumun kanını hortumlar, iliğini emer. Gündemi buna göre ayarlarlar. O güç serseri mayındır. Kuralların freninden kurtulduysa, bu imkânı verdiyseniz başınıza her şey gelir.
FRENLERİ KÖKÜNDEN SÖKEN KARARLAR
İki olay var ki demokratik memleketlerde sisteme skandal ötesi bir saldırı şeklinde algılanır. Biri, Cumhurbaşkanlığı Referandumu’nda 4.5 milyon mühürsüz oyun geçerli sayılmasıdır. Hatırlayın, Yüksek Seçim Kurulu, referandum günü sandıklar kapanmadan bir açıklama yaptı. “Mühürsüz oylar da geçerli sayılacak” dedi. Kuralları tamamen hiçe sayarak verilmiş bir karar olduğu açıktı. YSK ancak kanunla verilen görevleri yerine getirir. Kanun, “mühürsüz zarf geçersiz olur” diyor. Bu kadar kesin bir hüküm. Kimse ve hiçbir kurum, kanuna uyulmamasını ne söyleyebilir ne de uygulayabilir. Fakat yüksek mahkeme bu kararı verdi ve uygulandı.
Türkiye’nin kurumları, ilgili kişileri ve bütünüyle halkı; o gün “kanun var, yapamazsınız” dese ve susmasa bugünlere gelinmezdi. Kurallı sistemimizin çatısı o gün delindi. Kanun ve kural tanımazlıklara karşı korunmasız hâle geldik.
İkinci yıkım, yine Yüksek Seçim Kurulu eliyle geldi. Ekrem İmamoğlu 2019’da İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı seçimlerini az bir farkla kazanınca, aynı zarfa konan dört kâğıttan biri, yani Belediye Başkanı oyunda problem olduğu gerekçesiyle seçim iptal edildi. Şaka yollu da olsa çocuğa bile yapılamaz, hepimizle dalga geçer gibi bir işti. Yine kuralları koruyamadık ve o karar uygulandı. Gerçi halk, tepkisini sandıkta gösterdi ama olan da oldu. Keyfîlik yolu iyice açıldı. 15 Temmuz’dan sonra güç tek elde toplandı. Fren mekanizmaları devre dışı kaldı. Neyi beğenmiyorsak onun üstüne gitme devri başladı.
2024 31 Mart’ında yapılan belediye seçimlerinde iktidar ağır bir yenilgi aldı. Güç elden gidecekti. Bu sefer yine yargı erki devreye sokuldu ve belediyelere bir bir operasyonlar yapıldı. Suç varsa kimsenin bir diyeceği olamazdı. Yargılansınlar. Gel gör ki gözaltılardan başlayarak görülmemiş usulsüzlükler oldu. Mahkemelere bakınca bir daha anlaşıldı ki, “suç yoksa da suç var” peşin yargısına benzer bir yol takip edildiği görüldü. Hani, 2019 belediye seçimlerinde gelen itirazlara karşı AK Parti Genel Başkan Yardımcısı Ali İhsan Yavuz “Hiçbir şey olmasa bile, kesinlikle bir şey oldu” demişti ya, tam öyle.
BOZGUNDA DEBELENEN TOPLUM
Bizi şu veya bu şahsın, şu veya bu partinin keyfi değil, memleket ilgilendirir.
Bu hareketlerle hukuk devletinin temeli kazıldı. Hiçbir kural, kurum kendisi kalamazdı, kalmadı. Artık tek meselemiz vardı; gücü verdiklerimizin rahatını kaçıracak bir şey yapılmasını önlemek. Bunun için kim itiraz ediyorsa vay hâline! Sıfatları FETÖ’cüdür, teröristtir, ne kötüyse odur artık. Bir taraftar grubu koro hâlinde sufle edileni bağırıyor. Türkiye böyle bir algının hipnozunda kıvranırken toplum dağılıyor. Değerlerden boşalıyor, çözülüyor.
Dikkat edin, iki yıldır her alanda mafyavari işler konuşuluyor. Uyuşturucu ortaokullara kadar girmiş. Nereye el atsanız altından bir pislik çıkıyor. Bunlar da gündem değiştirmek için kullanılıyor. İstedikleri de rahatça karalanabiliyor. Tercihimiz bu çok kullanışlı kaos. Niyet ve icraat bu. Geldiğimiz yere bakar mısınız?
Bu türlü bir çözülmenin yarattığı cinnet en gerekli duygumuzu bombalıyor. Güvensizlik kök salıyor. Yalan dolan, yağma talan alıp başını gidiyor.
HALUK LEVENT Mİ DEDİNİZ?
Haluk meselesi de bu manzarada cambaza baktırmaktır. Onun kumarbaz olduğunu biliyoruz. Fatih Altaylı, Ahbap’tan dolayı hepimize bir örnek insan görünmesi dolayısıyla kendisiyle konuşmuş. “Bıraktım Abi” demiş. Bu tür zaaflar kolay bırakılamaz. Belli ki o zaafına yenilmiş. Yalnız günlerdir üzerine gidilmesinde bunu aşan bir durum var.
İktidar cenahının korosu, deprem dolayısıyla yapamadıklarını eleştirenlere karşı “Gördünüz mü, sizin Ahbap dediğiniz bu” diyor. Topa, yanlışın yanlışı bir yerden giriyor. İşte dediğim bozgunun dili bu. Bu tarafgirlik fanatizmi canımıza okuyor.
Kardeşim, kumarbaz Haluk’un bahis oynaması başkalarının günahını temizlemez. Hatta haluk (yani ahlaklı), insanlarda bozulmanın her yönünü düşündürür. Diğer yardım operasyonlarını, kurallara uyulmasını ve verdiğimiz gücü kullanmanın denetlenmesini akla getirir. Sorgulatır. Mesela, 15 Temmuz şehitleri için toplanan paraların yerine ulaşmamasını ve benzerlerini gündeme verir. Temizlenmenin yolunu açar. Sağlıklı toplumlarda bu işler böyle yürür.
Haluk’un varsa suçu, ondan da fazla onu zamanında denetlemeyenlerdedir. Bunları konuşmuyorsak başta söylediğim karartmaların bir benzeri de budur. İyi bir şey çıkmayacağı gibi kötülüğü azdırır.
