İSTANBUL’U FETHEDEN TÜRKLER, KENDİ BAŞKENTİNE İZİNLE GİREN TÜRKLER VE DEVRİMCİ MİLLİYETÇİLİK

Atsız Burucu avatarı
İSTANBUL’U FETHEDEN TÜRKLER, KENDİ BAŞKENTİNE İZİNLE GİREN TÜRKLER VE DEVRİMCİ MİLLİYETÇİLİK

Metin, Osmanlı döneminde Türk kimliğinin ikinci plana atıldığını ve başkent İstanbul’a girişlerin dahi uzun süre kısıtlamalara tabi tutulduğunu belirtmektedir. Tarihsel süreçte yabancı güçlerin desteğiyle ortaya çıkan azınlık milliyetçiliklerinin ve emperyalizmle iş birliği yapan ayaklanmaların gerici bir nitelik taşıdığı vurgulanmaktadır. Buna karşılık, Türk Kurtuluş Savaşı emperyalist işgale karşı verildiği için devrimci ve bağımsızlıkçıbir karakter arz eder. Gerçek devrimciliğin sosyalist söylemlerle değil, doğrudan emperyalizme karşı durmakla ölçülmesi gerektiği ifade edilmektedir. Son olarak, Türkiye’de sol hareketlerin etnik ayrılıkçılığı desteklemesinin ve dış güçlere bağımlı hale gelmesinin sosyalizmin temel ilkeleriyle çeliştiği savunulmaktadır.

Türkler 1453 yılında İstanbul’u fethetti. Ancak yüzyıllar boyunca kendi devletlerinin başkentine girişleri ve yerleşmeleri çeşitli izinlere, mürur tezkerelerine ve denetimlere bağlı kaldı. İstanbul, Cumhuriyet kurulana kadar Türklerin nüfus bakımından tartışmasız çoğunlukta olduğu bir kent değildi.
Osmanlı Devleti’ni kuran Türklerdi. Türkler bu devletin tek kurucu unsuruydu. Ancak zamanla imparatorluğun yönetim anlayışında Türk kimliği geri plana itildi. Ermeniler için Millet-i Sadıka (Sadık Millet), Araplar için Kavm-i Necip (Soylu Kavim) gibi övgü dolu adlandırmalar kullanılırken Türkleri küçümseyen Etrâk-ı Bî-idrâk (Anlayışsız Türkler) sözü de tarihsel söylemde yer buldu.
Devleti kuran, savaşlarda ölen, vergilerle imparatorluğu ayakta tutan Türklerdi. Buna rağmen Türk kimliğinin kimi yönetici ve aydın çevrelerinde küçümsenmesi, Osmanlı tarihinin üzerinde yeterince durulmayan çelişkilerinden biridir.
1890’lardan itibaren Ermeni ayaklanmaları belirginleşti. Bu hareketlerin başında Hınçak ve Taşnaksutyun örgütleri bulunuyordu. Sosyalist düşüncelerden etkilenen, uluslararası sosyalist çevrelerle ilişkiler kuran bu örgütlerin bir bölümü kendisini devrimci olarak tanımlıyordu.
Peki bunları gerici mi, devrimci mi kabul edeceğiz?
Bir hareketin kendisine sosyalist demesi, onu devrimci yapmaz. Belirleyici olan emperyalizm karşısındaki konumudur.
Ermeni milliyetçi hareketinin örgütlenmeleri Rusya, İngiltere ve Fransa gibi emperyalist güçlerin desteğiyle gelişti. Amerikan misyonerlerinin 19. yüzyıldan itibaren Anadolu’da açtıkları yüzlerce okul, sağlık kuruluşları ve Protestanlaştırma çalışmaları da Amerika’nın bölgedeki etkisini artıran araçlar arasında yer aldı. Bu arada Cumhuriyet kurulduktan sonra, sırf Kerkük ve Musul meselesinde İngiliz çıkarlarına hizmet eden Şeyh Sait’in ayaklanmasını da unutmamak lazım. (Toprak ağası olan bu kişilerin Anadolu işgal edilirken emperyalizme hiç direnmemeleri, ancak Cumhuriyet kurulduktan sonra şeriat söylemleriyle ayaklanarak İngiliz çıkarlarına hizmet etmeleri ve sosyalist geçinenlerin de bu ağaları sahiplenmeleri dikkat çekicidir.)
Emperyalist güçlerin çıkarlarına hizmet eden bir milliyetçi hareket, sosyalist söylemler kullansa bile devrimci kabul edilemez. Bu bakımdan emperyalizmle iş birliği yapan Ermeni milliyetçi örgütlenmelerinin mücadelesi gerici bir nitelik taşır.
Yunan milliyetçi ayaklanmaları da büyük devletlerin bölge siyasetiyle iç içe gelişti. Özellikle İngiltere’nin desteğiyle Yunan ordusunun 1919’da Anadolu’ya çıkarılması, emperyalist paylaşım siyasetinin somut örneklerinden biriydi. Amerika’nın Kürtçü silahlı örgütlenmelere verdiği destek, Kürt siyasal hareketleri ile Amerikan bölge çıkarları arasındaki ilişkiyi tartışmanın merkezine taşıdı.
Peki Türk milletinin verdiği Millî Kurtuluş Savaşı gerici miydi?
Hayır, devrimciydi.
Çünkü Türk milletinin mücadelesi emperyalizme karşı verilmişti. İngiliz ve Fransız emperyalizminin Anadolu üzerindeki hesaplarına, Yunan ordusunun işgaline ve ülkeyi paylaşmak isteyen güçlere karşı yürütülen bu savaş, gerçek anlamda devrimci milliyetçiliğin tarihsel örneğiydi.

https://dai.ly/xby0f12
Burada sosyalizm ile milliyetçilik arasındaki temel ayrım ortaya çıkmaktadır.
Türkiye’de sosyalizm adına hareket edenlerin emperyalizme hizmet eden siyasal tutumları, sosyalizmin devrimci niteliğiyle bağdaşmaz. Türk sosyalistlerinin bir bölümünün Sovyetler Birliği’nin yayılmacı siyasetini desteklemesi ve etnik ayrılıkçılığa yaklaşımı da bu çerçevede eleştirilmiştir. Rus emperyalizmine bağımlılık ve azınlık milliyetçiliğini etnik üstünlükçülüğe dönüştüren anlayışlar, sosyalizmin eşitlik ve bağımsızlık ilkeleriyle bağdaşmaz.
Bir ülkenin bağımsızlığını, kurucu milletinin ulusal varlığını ve kendi geleceğini belirleme hakkını savunmayan sosyalizm, özgürleşme iddiasını yitirir.
Gerçek sosyalizm, emperyalizmin yanında değil, ona karşı mücadele eden milletin yanında durmalıdır. Türkiye açısından bu mücadelenin tarihsel temeli, Türk milletinin bağımsızlıkçı ve devrimci milliyetçiliğidir.
Türk milliyetçiliği, Millî Kurtuluş Savaşı’nda başka milletleri egemenlik altına almak için değil, kendi ülkesini emperyalist egemenlikten kurtarmak için mücadele etmiştir.
Bu nedenle Türk Kurtuluş Savaşı’nın milliyetçiliği gerici değil, devrimcidir.
Devrimcilik, kendine sosyalist demekle değil, emperyalizme karşı durmakla ölçülür. Türk milletinin bağımsızlık mücadelesini yok sayan bir sosyalizm, Türkiye’nin tarihsel gerçekliğinden kopmuştur.

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

0/30 karakter

Giriş Yap

Haberiniz ayrıcalıklarından yararlanmak için hemen giriş yapın veya hesap oluşturun, üstelik tamamen ücretsiz!