Uluslararası Sendikalar Konfederasyonu (ITUC) tarafından yayımlanan 2026 Küresel Haklar Endeksi, işçi hakları ve sendikal özgürlükler konusunda dünya genelindeki gerilemeyi bir kez daha gözler önüne serdi. Rapora göre Türkiye, işçi hakları bakımından dünyanın en sorunlu ülkeleri arasında yer almaya devam ediyor.
TÜRKİYE 8 YILDIR AYNI LİSTEDE
ITUC verilerine göre Türkiye, 2018 yılından bu yana işçi hakları açısından en kötü performans gösteren ülkeler kategorisinde bulunuyor. Bu yıl Türkiye ile aynı grupta Arjantin, Belarus, Ekvador, Mısır, Esvatini, Myanmar, Nijerya, Panama ve Tunus yer aldı.
SENDİKAL ÖZGÜRLÜKLERE DİKKAT ÇEKİLDİ
Raporda Türkiye’de işçi haklarının zayıflamasına neden olan başlıca unsurlar arasında sendika karşıtı uygulamalar, örgütlenme özgürlüğüne yönelik baskılar, grev hakkına getirilen sınırlamalar ve sendikal faaliyetler üzerindeki yargısal baskılar gösterildi.
Sendikalaşma girişimlerinde bulunan işçilerin işten çıkarılması ve örgütlenme faaliyetlerinin engellenmesi gibi uygulamaların artık münferit olaylar olmaktan çıkıp yapısal bir sorun haline geldiği vurgulandı.
GREV HAKKI TARTIŞMASI
Endekste, Türkiye’de grev kararlarının çeşitli gerekçelerle ertelenmesinin işçi hakları açısından önemli bir sorun olarak değerlendirildiği belirtildi. Özellikle “milli güvenlik” gerekçesiyle alınan erteleme kararlarının uluslararası sendikal kuruluşlar tarafından hak ihlali olarak görüldüğü ifade edildi.
Rapora göre dünya genelinde grev hakkı ülkelerin yüzde 87’sinde, toplu pazarlık hakkı ise yüzde 80’inde ihlal ediliyor. Türkiye de bu alandaki olumsuz görünümü nedeniyle en riskli ülkeler arasında gösterildi.
DEMOKRATİK HAKLAR VURGUSU
ITUC raporunda, işçi haklarıyla ilgili sorunların yalnızca çalışma hayatını değil, demokratik hak ve özgürlükleri de doğrudan ilgilendirdiği ifade edildi. Örgütlenme özgürlüğüne yönelik müdahalelerin demokratik standartlar açısından da değerlendirilmesi gerektiği kaydedildi.
