Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2025 yılına ait Girişim Özelliklerine Göre Dış Ticaret İstatistikleri’ni yayımladı. Veriler, dış ticaretin sınırlı sayıda ve büyük ölçekli şirket etrafında yoğunlaştığını ortaya koyuyor.
2025’te 166 bin 459 girişim ihracat, 323 bin 769 girişim ithalat yaptı.
Ölçeğe göre dağılım
| İhracat payı | İthalat payı | |
|---|---|---|
| Mikro (1-9 çalışan) | %18,3 | %10,7 |
| Küçük (10-49) | %17,3 | %11,9 |
| Orta (50-249) | %18,3 | %18,0 |
| Büyük (250+) | %46,1 | %59,4 |
Mikro ölçekli işletmeler, ihracat yapan tüm girişimlerin yüzde 74,2’sini oluşturmasına rağmen toplam ihracattan yüzde 18,3 pay aldı. Büyük ölçekli girişimler ise ithalat yapan şirketlerin yalnızca yüzde 1,1’ini oluştururken ithalatın yüzde 59,4’ünü gerçekleştirdi.
Sektörel dağılım
Ana faaliyet alanına göre ihracatın yüzde 57,6’sını sanayi girişimleri yaptı; sanayinin ithalattaki payı yüzde 45,4 oldu. Ticaret sektörünün payı ihracatta yüzde 37,7, ithalatta yüzde 37,8 olarak kaydedildi.
Sanayi ihracatında büyük ölçekli şirketlerin payı yüzde 70,3’e çıkarken, ticaret sektörü ihracatının yüzde 89’u 249 ve altı çalışanı olan girişimler tarafından gerçekleştirildi.
Yoğunlaşma
En fazla ihracat yapan ilk 5 girişimin toplam ihracattaki payı yüzde 8,9, en fazla ithalat yapan ilk 5 girişimin ithalattaki payı yüzde 13,8 oldu.
Pazar çeşitliliği
İhracatçı girişimlerin yüzde 39’u yalnızca bir ülkeye, yüzde 14,8’i iki ülkeye satış yaptı. Yirmi ve daha fazla ülkeye ihracat yapanların oranı yüzde 3,2’de kalırken, bu şirketler toplam ihracatın yüzde 57,4’ünü gerçekleştirdi.
İthalatta girişimlerin yüzde 84,6’sı tek ülkeden alım yaptı. Yirmi ve daha fazla ülkeden ithalat yapanların oranı yüzde 0,8 iken, bu şirketlerin ithalattaki payı yüzde 52,5 oldu.