Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun’un yürürlüğe girmesiyle birlikte, Türkiye’deki motorlu araç vergilendirme mimarisinde kritik bir değişikliğe gidildi. Hazine ve Maliye Bakanlığı kaynaklarından edinilen bilgilere göre, binek otomobiller ile insan taşımak üzere tasarlanan diğer motorlu araçların ÖTV hesaplamasına emsal teşkil edecek bir taban vergi kriteri eklendi.
YENİ SİSTEM NASIL İŞLEYECEK?
Mevcut mevzuatta araçların ÖTV tutarı; motor silindir hacmi, motor gücü, emisyon değerleri, menzil ve matrah gibi kıstaslara göre oransal (nispi) olarak hesaplanıyordu. Yeni modelde ise belirlenen bu oransal ÖTV tutarı, tanımlanan asgari maktu vergi sınırının altında kalırsa, ödenecek vergi doğrudan bu taban maktu tutara eşitlenecek. Ancak oransal hesaplamayla ulaşılan ÖTV tutarı taban sınırın üzerindeyse, yüksek olan oransal vergi tahsil edilmeye devam edecek.
Düzenleme binek otomobil segmentini kapsarken; yük ve yolcu taşımaya yönelik ticari araçlar ile standart motosikletler bu alt sınır uygulamasının dışında tutuldu.
ARAÇ SINIFLARINA GÖRE BELİRLENEN YENİ VERGİ SINIIRLARI
Yürürlüğe giren alt sınır düzenlemesi kapsamında belirlenen asgari maktu vergi tutarları ve muafiyet detayları şöyle şekillendi:
- Binek Otomobiller: Otomobil grubundaki tüm binek araçlar ve kapsama giren taşıtlar için asgari maktu ÖTV tutarı 100 bin TL olarak sabitlendi.
- L Sınıfı Araçlar (ATV ve 3-4 Tekerlekli Taşıtlar): Bu gruptaki araçlardan yalnızca elektrikli motor gücü 4 kilovat ve üzerinde olanlar kapsama alındı. Bu kategorideki araçlar için taban maktu vergi 30 bin TL olarak belirlendi.
- Muaf Tutulan Taşıtlar: L sınıfında yer alıp elektrikli motor gücü 4 kilovatın altında kalanlar, içten yanmalı motora sahip olanlar, iki tekerlekli motosikletler, tarım-orman traktörleri (T sınıfı) ve bu gruptaki ATV’ler uygulamadan muaf tutuldu.
MEVCUT ARAÇ FİYATLARINI DOĞRUDAN ETKİLEYECEK Mİ?
Hazine ve Maliye Bakanlığı yetkilileri, hali hazırda piyasada satışı yapılan araçların mevcut oranlarla hesaplanan ÖTV tutarlarının zaten belirlenen bu maktu sınırların üzerinde seyrettiğini bildirdi. Dolayısıyla düzenlemenin ilk etapta araç piyasasında ve etiket fiyatlarında doğrudan bir artışa yol açması beklenmiyor.
CUMHURBAŞKANINA 10 KATINA KADAR YETKİ VE DÜZENLEMENİN GEREKÇESİ
Kanunla birlikte Cumhurbaşkanı’na, belirlenen bu maktu tutarları ya da yeniden değerleme oranıyla güncellenmiş rakamları yasal çerçeveler dahilinde 10 katına kadar artırma veya sıfıra kadar indirme yetkisi tanındı.
Düzenlemenin gerekçesinde ise adımın anlık bir vergi artışı yaratma hedefi taşımadığı; aksine küresel ve yerel piyasalarda yaşanabilecek hızlı fiyatlama değişimlerine, sektörel dinamiklere ve olası haksız rekabet koşullarına karşı idarenin anında müdahale edebilmesini sağlayacak esnek bir enstrüman oluşturmak amacıyla mevzuata eklendiği vurgulandı.