Deniz Yavuzyılmaz, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, Çin’in Dünya Ticaret Örgütü’ne (DTÖ) yaptığı şikâyet üzerine Cenevre’de yürütülen panel yargılamasının sonuçlandığını duyurdu.
Yavuzyılmaz’ın aktardığına göre 122 sayfalık panel kararında, Ticaret Bakanlığı’nın dava konusu ek vergi uygulamalarının büyük bölümü uluslararası ticaret kurallarına aykırı bulundu.
Panelin bulguları (Yavuzyılmaz’ın aktarımıyla)
Çin’in haklı bulunduğu konular:
- Elektrikli ve belirli hibrit araçlarda Türkiye’nin DTÖ kapsamındaki vergi sınırlarını aştığı tespit edildi.
- Aynı araç gruplarında Çin’e diğer ülkelere kıyasla daha olumsuz muamele uygulandığı belirlendi.
- İthalat İzin Belgesi Sistemi kapsamında Çin menşeli elektrikli ve menzil uzatıcılı hibrit araçlara servis, yetkili temsilci, çağrı merkezi ve batarya gibi ek şartlar getirilmesi ayrımcılık sayıldı.
- Serbest ticaret anlaşması yapılan ülkelere tanınan muafiyet konusunda yalnızca Venezuela açısından Çin haklı bulundu.
Türkiye’nin savunmasının reddedildiği konular:
- Ek vergilerin insan, hayvan ve bitki yaşamı ile sağlığın korunması için gerekli olduğu savunması kabul edilmedi.
- Ek vergilerin doğal kaynakların korunmasıyla bağlantılı olduğu savunması da ispatlanamadı sayıldı.
Çin’in haksız bulunduğu konular:
- Venezuela dışındaki serbest ticaret anlaşması yapılan ülkelerden gelen araçların muafiyeti DTÖ kurallarına uygun görüldü.
- İçten yanmalı araçlara uygulanan ek vergilerin kurallara aykırılığı ispatlanamadı.
- Belirli 34 tarife pozisyonu dışındaki bazı hibrit araçlara konan ek vergilere ilişkin iddialar kabul edilmedi.
Panel, ihlal tespit edilen tedbirlerin DTÖ kurallarına uygun hale getirilmesini istedi.
Maliyet hesabı ve temyiz çağrısı
Yavuzyılmaz, kendi hesaplamalarına göre kararın Türkiye’ye yıllık en az 100 milyon dolara, güncel kurla yaklaşık 4 milyar 486 milyon liraya mal olacağını öne sürdü. Çin’in zararının tazminini talep edebileceğini ya da bu tutarda ticari misillemeye gidebileceğini savundu.
Milletvekili, temyiz için son günün 26 Eylül 2026 olduğunu belirterek Ticaret Bakanı Ömer Bolat’a başvurunun bir an önce yapılması çağrısında bulundu. İki yılda beş kez ek vergi oranlarının değiştirilmesini de eleştirdi.