Darphane’de üretim sürecinde nadiren yaşanan baskı, kesim ve kalıp kayması hataları, koleksiyon dünyasında ayrı bir pazar oluşturdu. Nümizmatikte “error” olarak anılan bu paralar; e-ticaret siteleri, çevrim içi ilan platformları ve koleksiyon mezatlarında nominal değerlerinin çok üzerinde fiyatlarla alıcı arıyor.
Son dönemde ilan platformlarında listelenen örneklerde, 2023 basımı hatalı 1 Türk Lirası için 5.200 TL istendiği görülüyor. 2009 yılına ait, üretim sırasındaki hammadde veya kesim hatası nedeniyle “delikli” basılan 50 Kuruş ise 4.800 TL bedelle satışa çıkarılmış durumda.
FİYATI BELİRLEYEN UNSURLAR
Bir madeni paranın hatalı basım olarak yüksek değer görmesinde birkaç ölçüt öne çıkıyor. Yazılarda çift basım (çift darp), halkanın göbekten kayması, eksik baskı ya da metalde delik gibi teknik kusurlar değeri doğrudan artırıyor. Hatanın aynı seri içinde kaç parada tekrarlandığı ve piyasaya kaç adet sürüldüğü fiyat aralığını belirliyor. Paranın yıpranmamış, çil durumda olması da koleksiyon değerini yükselten unsurlar arasında yer alıyor.
UZMANLARDAN UYARI
Darphane standartları dışında kalan bu paralar resmî bir yatırım aracı değil; değerleri tamamen alıcı ile satıcı arasındaki serbest piyasa koşullarında oluşuyor. Uzmanlar, ekspertiz onayı bulunmayan ya da sonradan müdahale edilmiş paralara karşı dikkatli olunması gerektiğini belirtiyor.